Czasopisma

Język / Language

Etiologia stomatopatii protetycznych oraz rola higienistek i asystentek stomatologicznych w ich profilaktyce

Małachowska M: 
PRACA POGLĄDOWA
ASYST HIG STOMATOL
TOM/VOLUME 21; NUMER/NUMBER 1 (81), 2026: 40-43
E-ISSN 2392-1854
ISSN 1895-6920

Etiologia stomatopatii protetycznych oraz rola higienistek i asystentek stomatologicznych w ich profilaktyce
The etiology of denture stomatitis and the role of hygienists and dental assistants in their prevention

Maria Małachowska 1,E,F
¹ Centrum Medyczne Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego, Warszawa

Authors’ Contribution: A - Study Design, B - Data Collection, C - Statistical Analysis, D - Data Interpretation, E - Manuscript Preparation, F - Literature Search, G - Funds Collection
Received: 17.01.2026.. Accepted: 05.02.2026. Published: 23.02.2026
Prawa autorskie przeniesione na Wydawnictwo AS MEDIA
Kontakt z autorem: Maria Małachowska, CM WUM ul. Emilii Plater 21 00-688 Warszawa, tel. 506405534, e-mail: Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript.

Cytowanie: należy cytować pierwotną, elektroniczną wersję artykułu:
Małachowska M: Etiologia stomatopatii protetycznych oraz rola higienistek i asystentek stomatologicznych w ich profilaktyce; Asyst Hig Stomatol. 2026;81: 40-43.

STRESZCZENIE

Stomatopatie protetyczne stanowią częste powikłanie u pacjentów użytkujących ruchome uzupełnienia protetyczne. Ich etiologia jest wieloczynnikowa i obejmuje m.in. kolonizację drobnoustrojów, niewłaściwą higienę protez, urazy mechaniczne oraz czynniki ogólnoustrojowe. Szczególną rolę w profilaktyce tych zmian odgrywa prawidłowa higiena jamy ustnej oraz właściwa pielęgnacja protez.

Higienistki i asystentki stomatologiczne pełnią istotną funkcję w edukacji pacjentów w zakresie prawidłowych nawyków higienicznych, instruktażu higieny protez oraz wczesnego rozpoznawania zmian zapalnych błony śluzowej jamy ustnej. Regularne wizyty higienizacyjne umożliwiają nie tylko poprawę estetyki uśmiechu, ale także skuteczną profilaktykę chorób przyzębia oraz próchnicy.

Wczesna identyfikacja czynników ryzyka oraz właściwa edukacja pacjenta stanowią kluczowy element zapobiegania stomatopatiom protetycznym.

SŁOWA KLUCZOWE 
stomatopatie protetyczne, higiena protez, profilaktyka chorób jamy ustnej, higienistka stomatologiczna, protezy ruchome

ABSTRACT

Denture stomatitis is a common complication observed in patients using removable dental prostheses. Its etiology is multifactorial and includes microbial colonization, inadequate denture hygiene, mechanical irritation, and systemic factors. Proper oral hygiene and appropriate denture care play a crucial role in preventing these lesions.

Dental hygienists and dental assistants play an important role in patient education regarding proper hygiene habits, denture care instructions, and early recognition of inflammatory changes in the oral mucosa. Regular professional hygiene visits contribute not only to improved smile aesthetics but also to effective prevention of periodontal diseases and dental caries.

Early identification of risk factors and appropriate patient education are essential elements in the prevention of denture stomatitis.

KEY WORDS 
denture stomatitis, denture hygiene, oral disease prevention, dental hygienist, removable dentures

PIŚMIENNICTWO / REFERENCES 

  1. Bijowski K, Dąbrowska Z, Onopiuk B, Dąbrowska E, Zagajewski M. The most common oral cavity ailments in geriatric patients. Medycyna Ogólna i Nauki o Zdrowiu. 2021;27(1):23–31. https://doi.org/10.26444/monz/133399

  2. Gendreau L, Loewy ZG. Epidemiology and etiology of denture stomatitis. J Prosthodont. 2011;20(4):251–260. https://doi.org/10.1111/j.1532-849X.2011.00698.x

  3. Hannah VE, O'Donnell L, Robertson D, Ramage G. Denture stomatitis: causes, cures and prevention. Prim Dent J. 2017;6(4):46–51. https://doi.org/10.1308/205016817822230175

  4. Marcos-Arias C, Eraso E, Madariaga L, Aguirre JM, Quindós G. Phospholipase and proteinase activities of Candida isolates from denture wearers. Mycoses. 2009;54(4):e10–e16. https://doi.org/10.1111/j.1439-0507.2009.01812.x

  5. Campos MS, Marchini L, Bernardes LA, Paulino LC, Nóbrega FG. Biofilm microbial communities of denture stomatitis. Oral Microbiol Immunol. 2008;23(5):419–424. https://doi.org/10.1111/j.1399-302X.2008.00445.x

  6. Dağistan S, Aktas AE, Caglayan F, Ayyildiz A, Bilge M. Differential diagnosis of denture-induced stomatitis and Candida infection in patients using complete dentures: a clinical and mycological study. Mycoses. 2009;52(3):266–271. https://doi.org/10.1111/j.1439-0507.2008.01592.x

  7. Sipahi C, Anil N, Bayramli E. The effect of acquired salivary pellicle on the surface free energy and wettability of different denture base materials. J Dent. 2001;29(3):197–204. https://doi.org/10.1016/S0300-5712(01)00011-2

  8. Edgerton M, Tabak LA, Levine MJ. Saliva: a significant factor in removable prosthodontic treatment. J Prosthet Dent. 1987;57(1):57–66. https://doi.org/10.1016/0022-3913(87)90117-X

  9. Budtz-Jorgensen E, Bertram U. Denture stomatitis. I. The etiology in relation to trauma and infection. Acta Odontol Scand. 1970;28(1):71–92. https://doi.org/10.3109/00016357009033133

  10. Sadig W. The denture hygiene, denture stomatitis and role of dental hygienist. Int J Dent Hyg. 2010;8(3):227–231. https://doi.org/10.1111/j.1601-5037.2009.00413.x

  11. McReynolds DE, Moorthy A, Moneley JO, Jabra-Rizk MA, Sultan AS. Denture stomatitis: an interdisciplinary clinical review. J Prosthodont. 2023;32(7):560–570. https://doi.org/10.1111/jopr.13687