List od redakcji

Spyrka A.
LIST OD REDAKCJI
ASYST HIG STOMATOL
TOM/VOLUME 21; NUMER/NUMBER 3 (83), 2026: 125
E-ISSN 2392-1854
ISSN 1895-6920

Drodzy Czytelnicy,

oddajemy w Państwa ręce kolejny numer czasopisma poświęcony zagadnieniom istotnym dla współczesnej praktyki higienistek i asystentek stomatologicznych. Dynamiczne zmiany zachodzące w ochronie zdrowia, rozwój stomatologii interdyscyplinarnej oraz rosnące znaczenie profilaktyki sprawiają, że zakres odpowiedzialności i kompetencji zespołu stomatologicznego stale się poszerza.

W bieżącym numerze szczególne miejsce zajmują informacje dotyczące działalności Polskiego Stowarzyszenia Higienistek Dentystycznych oraz aktualnych zmian w wymaganiach kwalifikacyjnych odnoszących się do stanowisk higienistek, higienistów, asystentek i asystentów stomatologicznych. Przedstawiamy również znaczenie Deklaracji Cypryjskiej dla europejskiej polityki zdrowia jamy ustnej, rolę profilaktyki oraz potrzebę coraz silniejszej integracji stomatologii z podstawową opieką zdrowotną. Są to kierunki, które bezpośrednio wpływają na rozwój nowoczesnego modelu opieki i miejsce zespołu stomatologicznego w systemie ochrony zdrowia.

Część przeglądowa numeru koncentruje się na problemach, z którymi personel stomatologiczny coraz częściej spotyka się w codziennej praktyce. Omawiamy zasady opieki nad pacjentami ze szczególnymi potrzebami zdrowotnymi, w tym znaczenie właściwej komunikacji, przewidywalności wizyty, ograniczania bodźców oraz indywidualizacji postępowania. Szczególnej uwagi wymaga również opieka nad pacjentami z demencją, w której istotną rolę odgrywa dobrze przygotowany i współpracujący zespół stomatologiczny.

Kolejne opracowanie dotyczy higieny jamy ustnej i pielęgnacji protez u pacjentów z cukrzycą i kserostomią. Przedstawione zalecenia podkreślają znaczenie odpowiedniego doboru środków higienicznych, edukacji pacjenta, kontroli glikemii oraz działań wspierających prawidłowe funkcjonowanie jamy ustnej. Jest to przykład obszaru, w którym kompetencje higienistki stomatologicznej mogą mieć istotne znaczenie dla codziennego komfortu pacjenta i profilaktyki powikłań.

W numerze nie zabrakło również zagadnień związanych z bezpieczeństwem pracy personelu. Bioaerozol powstający podczas procedur stomatologicznych stanowi ważny element oceny ryzyka zawodowego. Ograniczanie ekspozycji wymaga zastosowania wielu wzajemnie uzupełniających się działań – od skutecznej ewakuacji aerozolu i właściwej wentylacji, przez kontrolę jakości wody, po prawidłową dekontaminację powierzchni i stosowanie środków ochrony indywidualnej.

Istotnym elementem profilaktyki jest także zdrowie jamy ustnej kobiet w ciąży. Przedstawione opracowanie zwraca uwagę na potrzebę integracji opieki stomatologicznej z podstawową i prenatalną opieką zdrowotną oraz na znaczenie higienistki stomatologicznej w edukacji, ocenie ryzyka i działaniach profilaktycznych. Współpraca międzyprofesjonalna może w tym obszarze przyczyniać się nie tylko do poprawy zdrowia jamy ustnej, lecz także do ograniczania nierówności w dostępie do opieki.

Numer zamyka opracowanie dotyczące zarządzania awariami sprzętu w gabinecie stomatologicznym. Choć problem techniczny może wydawać się przede wszystkim kwestią organizacyjną, jego konsekwencje mogą bezpośrednio dotyczyć ciągłości świadczeń i bezpieczeństwa pacjenta. Szczególnego znaczenia nabierają w tym kontekście sprawność i gotowość urządzeń niezbędnych do bezpiecznego udzielania świadczeń, właściwe procedury awaryjne, przygotowanie personelu oraz dokumentowanie zdarzeń.

Prezentowane materiały łączy jedno przesłanie: nowoczesna profilaktyka stomatologiczna wymaga nie tylko wiedzy klinicznej, lecz także świadomego zarządzania ryzykiem, właściwej komunikacji, współpracy interdyscyplinarnej i stałego doskonalenia kompetencji zawodowych. Rola higienistki i higienisty stomatologicznego coraz wyraźniej wykracza poza wykonywanie pojedynczych procedur i obejmuje aktywny udział w edukacji zdrowotnej, ocenie ryzyka oraz organizacji bezpiecznej opieki nad pacjentem.

Mam nadzieję, że publikowane w tym numerze materiały będą źródłem aktualnej wiedzy, inspiracją do dalszego rozwoju zawodowego oraz praktycznym wsparciem w codziennej pracy zespołów stomatologicznych.

Życzę Państwu wartościowej lektury.

Anna Spyrka

redaktor naczelna