Edukacja zdrowotna higieny jamy ustnej jako element profilaktyki nowotworów jamy ustnej

Cesarz M:
PRACA POGLĄDOWA
ASYST HIG STOMATOL
Tom/Volume 20; Numer/Number 3 (79), 2025: 126-129
E-ISSN 2392-1854
ISSN 1895-6920

Edukacja zdrowotna higieny jamy ustnej jako element profilaktyki nowotworów jamy ustnej

Health Educatition on Oral Hygiene as an Element of Oral Cancer Preventition

Marzena Cesarz^1,2,3,E,F
¹ Sidental, Prywatne Centrum Stomatologiczne, Czechowice Dziedzice
² Sident, Prywatne Centrum Stomatologiczne, Żywiec
³ Dentyści - klinika stomatologiczna, Dąbrowa Górnicza

Authors’ Contribution: A - Study Design, B - Data Collection, C - Statistical Analysis, D - Data Interpretation, E - Manuscript Preparation, F - Literature Search, G - Funds Collection

Konflikt interesów: Autorka oświadcza, że nie występuje konflikt interesów związany z publikacją niniejszego artykułu.

Finansowanie: Autorka oświadcza, że praca nie była finansowana ze źródeł zewnętrznych

Received: 08.07.2025. Accepted: 12.08.2025. Published: 25.08.2025

Prawa autorskie przeniesione na Wydawnictwo AS MEDIA

Kontakt z autorem: Dentyści - klinika stomatologiczna, ul. Królowej Jadwigi 56, 41-300 Dąbrowa Górnicza; e-mail: This email address is being protected from spambots. You need JavaScript enabled to view it., tel. +48 509 179 201.

Cytowanie: należy cytować pierwotną, elektroniczną wersję artykułu: Cesarz M: Rak języka – opis przypadku z wczesnym rozpoznaniem; Asyst Hig Stomatol 2025;79:126-129

Streszczenie

Cel: Celem artykułu jest przedstawienie znaczenia edukacji zdrowotnej w zakresie higieny jamy ustnej jako elementu profilaktyki nowotworów jamy ustnej oraz wskazanie roli personelu stomatologicznego w edukacji pacjentów.

Materiał i metody: Przeprowadzono przegląd piśmiennictwa dotyczącego czynników ryzyka nowotworów jamy ustnej, świadomości zdrowotnej pacjentów, wczesnego rozpoznawania niepokojących zmian oraz znaczenia edukacji zdrowotnej w profilaktyce.

Wyniki: Analiza piśmiennictwa wskazuje na znaczenie edukacji dotyczącej modyfikowalnych czynników ryzyka, objawów wymagających konsultacji oraz zasad higieny jamy ustnej. Szczególną rolę w działaniach edukacyjnych mogą odgrywać lekarze dentyści, higienistki stomatologiczne i inni członkowie zespołu terapeutycznego.

Wnioski: Edukacja zdrowotna powinna stanowić element kompleksowej profilaktyki nowotworów jamy ustnej, obejmującej zwiększanie świadomości czynników ryzyka, promowanie zachowań prozdrowotnych oraz zachęcanie do odpowiednio wczesnej konsultacji w przypadku wystąpienia niepokojących zmian.

Słowa kluczowe:
czynniki ryzyka, edukacja zdrowotna, higiena jamy ustnej, nowotwory jamy ustnej, profilaktyka, rak jamy ustnej, świadomość zdrowotna

Abstract

Aim: The aim of this article is to present the importance of oral health education as an element of oral cancer prevention and to discuss the role of dental professionals in patient education.

Material and methods: A review of the literature was conducted focusing on risk factors for oral cancer, public awareness, early recognition of suspicious oral lesions, and the role of health education in prevention.

Results: The reviewed literature indicates the importance of education regarding modifiable risk factors, warning signs requiring professional consultation, and oral hygiene practices. Dentists, dental hygienists, and other members of the dental team may play an important role in delivering preventive education.

Conclusions: Health education should be considered an integral component of comprehensive oral cancer prevention, including increasing awareness of risk factors, promoting healthy behaviors, and encouraging timely professional assessment of suspicious oral lesions.

Key words:
Health Education, Oral Hygiene, Oral Neoplasms, Prevention, Risk Factors

PIŚMIENNICTWO/REFERENCES:
1.    Cesarz M: Mikrobiom jamy ustnej a rozwój raka; Asyst Hig Stomatol 2024;43:140-145.
2.   Cesarz M, Bieleń A: Ostre zapalenie błony śluzowej jamy ustnej (oral mucositis – OM) u pacjentów leczonych z powodu nowotworów głowy i szyi. Pacjent onkologiczny w opiece stomatologicznej – część I; Asyst Hig Stomatol 2022;68:206-210.
3.    Fundacja „Z Uśmiechem Przez Życie”. Samokontrola jamy ustnej. Warszawa: Fundacja „Z Uśmiechem Przez Życie”.
4.    Cesarz M: Onkologiczna jama ustna; Art Dent 2025;87(1):64-74.
5.    Wilkońska R, Jamróz-Wilkońska L, Jeziernicka A, Wilkoński W: Zmiany barwnikowe;Asyst Hig Stomatol 2025;77:8-13.
6.    Rowińska I: Edukacja w profilaktyce stomatologicznej – banał czy wyzwanie?; Asyst Hig Stomatol 2025;77:24-31.